Seth Godin’e sordum: Ikarus bizi neden aldattı?

Türkiye’nin Batı kıyılarında Sisam adasının güneyinden Bodrum’un açıklarına kadar uzanan bölgeye Ikaria Denizi adı veriliyor. Efsaneye göre Ikarus bu denize düşüp ölmüş. Kendi kibrinin kurbanı olmuş. Hikayesi şöyle…

Babası Daidalus’un elinden hemen her iş gelirmiş. Çok yetenekli bir mimar ve mucitmiş. Yaptığı bazı şeyler o zamanki kral Minos’un işine gelmediği için bir kuleye hapsedilmiş. Sadece kendisi değil, oğlu Ikarus’la birlikte. Dedim ya Daidalus çok zeki ve yetenekli bir adammış diye. O zamanın MacGyver’ı gibiymiş. Bilmeyenler için MacGyver silah yerine zekasını kullanarak düştüğü her türlü müşkül durumdan bilimsel yöntemler yardımıyla kendisini kurtarmayı başaran bir dizi karakteridir. İşte Daidalus hapsedildiği bu kuleden kendini ve oğlunu kurtarmak için nefis bir plan yapmış. Planın adı operasyon hazerfan! Kuleye gelen kuşların tüylerini yolmuş, bunları balmumuyla yapıştırıp bir çift kanat yapmış. Sonra da oğluna demiş ki: DEVAMI ▷

Lola’nın üçüncü çığlığı

Bir karar vermem gerek! Bunu söylerken sizin adınıza da konuşuyorum. Siz de bu video boyunca izledikleriniz sırasında bir karar vermeniz gerekecek. Hangi konuda mı? Şu anda aklınızdaki en önemli şey her neyse onun hakkında. Bir karar vermemiz gerek.

“Hayatımda hiç olmadığı kadar yardımına ihtiyacım olduğunu ve yardım edebilecek tek kişinin de sen olduğunu söyleseydim bana yardım eder miydin?”

“Run Lola Run” yani “Koş Lola Koş” 1998 yapımı bir Alman filmi. İzlemediyseniz tavsiye ederim, izlediyseniz mutlaka tekrar izleyin. Görünüşte aksiyon ve macera dolu bir film. Ama bu sadece filmin en üst katmanı. İzledikçe çok daha derine inebiliyorsunuz. Konunun sadece koşmakla ilgili olmadığını anlıyorsunuz. Kader, şans, seçimlerimiz ve sonuçları hakkında bir film bu. Her iyi filmde olduğu gibi, hayatın ta kendisi hakkında bir film. DEVAMI ▷

Asansörlerin Sessizliği

Yüksek binaların yapılabilmesini sağlayan iki şey vardır: çelik iskelet ve asansörler. Okumak için kağıt ne kadar vazgeçilmezse modern şehirler için de asansörler o kadar vazgeçilmezdir. Kelime oyununda saklı gerçeği fark ettiniz mi? Neyse devam edelim asansör güzellememize. Zaten bir ara dünyanın en ilginç merdiven tasarımlarıyla ilgili bir video yapınca asansörler konusu içimde kalmıştı. Her ne kadar daha sonra düğmeleriyle ilgili bir video yapmış olsam da bu kez daha farklı bir özelliğine değineceğim.

Asansörler olmadan şehirler ve insanlar dikey olarak yükselemez. En azından fiziksel bir yükselmeden söz edemeyiz. Dünyada insan nüfusunun en yoğun olduğu yerler şehirlerdir ve şehirlerde insan nüfusunun en yoğun olduğu yer de asansörler. Tabi metroları ve metrobüsleri saymazsak… Bir de 500T efsanesi var. Ama onlar bugün için konumuzun dışında, ayrıca bizi dikey olarak yükselten taşıma araçlarından sayılmıyorlar.

Senaryo yazarları yazdıkları karakterleri buluşturup zorla konuşturmak istediklerinde ne yaparlar? Asansörlere sığınırlar. İlginç olan şeyse gerçekte asansörlerde bu kadar çok konuşulmaz. Tam tersine çoğu zaman derin bir sessizlik vardır. Derin demeyelim de daha çok tuhaf bir sessizlik. Adeta yazılmamış bir kural gibidir bu. Asansöre girince otomatik olarak yüzünüzü kapıya döner ve sessizce beklemeye başlarsınız. Eğer başkaları binmeye başlarsa herkes kendine yine otomatik olarak bir yer bulur. Araştırmalara göre asansörün içine bir zarın üzerindeki noktalar gibi yerleşme eğilimindeyiz. Bir kişi binince genellikle tam ortaya geçer. Sayı arttıkça aradaki mesafeleri maksimum tutacak şekilde -adeta ilkel bir kutu dansı yapar gibi- o daracık alanda kendimize bir yer bulmaya çalışırız. DEVAMI ▷

İğne deliğinden Hindistan’ı seyretmek

Şu elimde görmüş olduğunuz şeyin çok değerli olduğunu söylesem -mesela 40,000 TRY değerinde- bana inanır mıydınız? Büyük ihtimalle hayır. Her şeyden önce elimde tuttuğum bu şeyi tam olarak göremiyorsunuz bile. Dikkatli izleyiciler bunun bir iğne olduğunu fark etmiştir. Ama neden bir iğne bu kadar değerli olsun ki? Dünyada milyarlarca benzeri varken. Peki ya böyle bir iğnenin deliğinin içinde insan eliyle yapılmış bir heykel varsa?

Bu gördüğünüz şey bir Photoshop hilesi filan değil. Gerçek bir heykel. Hem de bir iğnenin deliğine sığdırılmış bir heykel. Michalangelo’nun Sistine Şapeli’nin tavanına çizdiği meşhur resme bir gönderme.

Willard Wigan adında bir mikro heykeltraş tarafından yapılmış. Wigan’ın ilginç bir yaşam öyküsü var. Disleksiden muzdarip olduğu için okuma güçlüğü çekmiş ve okulda bir türlü tutunamamış. Kendi boyutlarında rahat edememiş ve kendini çok daha küçük bir boyuta adamış. Önce tahta kıymıklarını şekillendirerek başlamış işe. Toplu iğnenin ucuna evler inşa etmiş. Kendisini moleküler seviyede eğitmeye başlamış. Çeşit çeşit mikro heykeller yapmaya başlamış. DEVAMI ▷

Neden yeni bir kanal?

Bu videonun sonunda sizleri bence büyük bir sürpriz bekliyor. Tabi videonun başlığı “neden yeni bir kanal?” olduğu için fazla ipucu vermeme gerek yok herhalde. Ama nolur şimdi bunları dedim diye hemen ileri sarıp ne olduğuna bakmayın çünkü arada söyleyeceklerim bu sürprizi daha anlamlı hale getirecek. Biraz sabredin, size önce büyük resmi göstermek istiyorum.

Son yıllarda çok büyük bir hızla teknolojik gelişmeler yaşıyoruz. Bazı gelişmeler o kadar hızlı ki daha biz yeni bir teknolojik icada doğru düzgün alışamadan onun da yeni bir versiyonu çıkıyor.

Önceden oda büyüklüğünde yer kaplayan hantal bilgisayarlar artık küçülüp cebimize girmeye başladılar. Ve bu yenilikler, gelişmeler bitmedi, bitmeyecek. Bütün bunlar niye yapılıyor? Biz insanların problemlerine çözüm üretebilmek için. Peki biz insanların tek problemi bilgisayarlarımızın yeterince hızlı olmaması mı? Cep telefonlarımız yeterince küçük ya da ince değil mi? DEVAMI ▷

Gitarım usulca ağlarken

Daha videonun en başından söylüyorum, bugün sadece bir şarkıdan bahsedeceğim. Bunu önceden de yapmıştım. Vivaldi’nin dört mevsiminden yaz konçertosunun üçüncü bölümünü anlatmıştım bir videomda. “Çok fazla izlenmedi” ehem çok fazla ilgi görmedi. Ama bazı şeyler vardır hayatta, sadece sizi heyecanlandırır. Bir de sizin gibi düşünen bir kaç kişiyi daha. İşte ben arada bir böyle şeyleri de paylaşmak istiyorum müsaadenizle. Seçtiğim parça bu kez klasik müzik kategorisinde değil ama yine de bir klasik. Bir Rock klasiği. DEVAMI ▷

Fikir balığı nasıl yakalanır?

Sanat, tasarım ve teknoloji konularında bir şeyler anlatırken hep anlattıklarımı yaşayan kişilere özenmişimdir. Sizin de içinizden bu tür şeyler yapmak geçmiyor mu? Ne güzel bir sanat eseri, ne çarpıcı bir tasarım, ne müthiş bir icat! Hepsinin ortak özelliği fikirlerle ilgili olması. Ben bunları balıklara benzetiyorum. Fikir balıkları. “Bir kişiye iyilik yapmak istiyorsan ona balık verme, balık tutmayı öğret” diye bir söz var. Ben balık tutmayı öğretecek kadar iyi bildiğimi söyleyemem. Ama iyi bir öğrenici olmaya çalışıyorum. O yüzden bu sorunun cevabını aramaya karar verdim. Fikir balığı nasıl yakalanır? DEVAMI ▷