1 Milyon Dolarlık Soruyu
Yapay Zeka Cevapladı

Yüzüğümü kaybettim de onu arıyorum. Yok, yok, hiçbir yerde yok. Gerçi şurada düşürdüm, şu köşede. Ama orası karanlık diye burada aramaya çalışıyorum.

Nasreddin Hoca fıkrasındaki¹ gibi. Hani Hoca bir gün yüzüğünü evin bodrumunda kaybetmiş, biraz aramış, bulamayınca çıkıp kapının önünde aramaya başlamış ya. Komşusu da görmüş. "Hayırdır Hoca, ne arıyorsun?" demiş. O da "Yüzüğümü" diye cevap vermiş. "E nerede düşürdün?" "Bodrumda." "E niye burada arıyorsun?" "E bodrum karanlık, burası aydınlık" demiş Hoca da.

Batı'da aynı fıkrayı sokak lambasının altında anahtarını arayan bir sarhoşla² anlatıyorlar. Bilim insanları da bunları duymuş olmalı ki buna bir isim koymuşlar: sokak lambası etkisi³ demişler. Cevabın olduğu yere değil, bakması kolay olan⁴ yere bakmak.

Bu ay bu fıkra 1 milyon dolarlık bir habere⁵ dönüştü. Birazdan detaylarını anlatacağım. İnsanlar olayın detaylarında kendilerini kaybederken bence asıl büyük soruyu kaçırıyorlar. Biz onu da düşüneceğiz. Bir makine, yapay bir zeka gerçekten bir şey keşfedebilir mi? Bu soruyu düşüneceğiz. Ve cevabı nerede arayacağız biliyor musunuz? Bu bardağın içinde.

8 Eylül'de ChatGPT'yi yapan şirketin, yani OpenAI'ın başkanı bir yayına çıkıp şunu söyledi.

“Bugün modelimizin Navier-Stokes problemini çözdüğünü duyurduk.”
Greg Brockman, OpenAI başkanı (TBPN, 8 Eylül 2026)

Navier-Stokes. Adını belki ilk kez duyuyorsunuz ama bu problem⁶, 2000 yılında başına 1 milyon dolar ödül konan 7 büyük matematik sorusundan⁷ biri. Bu 7 sorudan bugüne kadar yalnız biri çözüldü. Çözen adam ödülü reddetti⁸. Evet, 1 milyon doları. Bu kanalda ona "yaşayan en ilginç matematikçi" demiştim: Grigori Perelman⁹.

Gerekçesi şuydu: bu çözüme giden yolu Richard Hamilton¹⁰ adlı bir matematikçi açmıştı ve Perelman'a göre onun payı kendisininkinden az değildi. Bu gerekçeyi aklınızda tutun, birazdan size hatırlatacağım.

Şimdi bu meşhur Milenyum problemlerinden ikincisine gelelim. OpenAI'ın elinde henüz kimseye açmadığı, sadece içeride kendisinin kullandığı yeni bir model var. Bu modelden bir yapay zeka ajanı ordusu¹¹ kuruyorlar. Her biri kendi başına okuyup kod çalıştırabilen yapay zekalar bunlar. Onları gruplara ayırıyorlar ve her grup sorunun başka bir ucundan tutuyor. Kimi suyun hiçbir zaman kontrolden çıkmayacağını ispatlamaya çalışıyor, kimi bir yerlerde çıkacağını. Gruptaki ajanlar kendi aralarında konuşuyor. En iyi fikirler toplanıp öbür gruplara dağıtılıyor.

Sonunda bir grup cevabı buluyor: içinde aynı anda 10 bin ajan çalışan bir grup. Aralarında 2,7 milyon mesajla konuşup 88 saat çalıştıktan sonra bir ispat¹² buluyorlar. Ve böylece çözülemeyen problemlerden ikincisini yapay zeka ajanlarının çözdüğü duyuruluyor.

Bunlar ödüllü sorulardı hatırlarsanız. Bu işi ödül için yaptıklarını zannediyorsanız yanılıyorsunuz. Ödül müdül istemiyoruz diyorlar. Tabii istemezler. Bu iş için harcadıkları para zaten milyonlarca dolar¹³, yani ödülün kendisinden çok daha fazla. Yani siz aynı işi yapmak isteseniz ve bu modeli kullansanız faturanız 15 milyon dolar¹⁴ civarında. Dolayısıyla bu meşhur 7 sorudan şu anda 2 tanesi cevaplanmış oldu ve 2 seferde de ödül isteyen çıkmadı.

Peki soru neydi? Suyun, havanın, çayın nasıl aktığını anlatan bir denklem bu. Altında hepimizin okulda öğrendiği kural var: kuvvet eşittir kütle çarpı ivme, Newton'un kuralı¹⁵. Tek fark, bu kuralı akan suyun her minicik parçasına ayrı ayrı uyguluyorsunuz.

Şuna bakın. Ne oldu? Küçük bir girdap oluştu bardağın içinde ve girdap daraldıkça hızlanıyor. Daha önce başka videolarda da verdiğim bir örnek vardı, hatırlıyor musunuz? Buz patencisi örneği. Kollarını içeri çektikçe daha hızlı dönerler, değil mi?

Şimdi şöyle bir durumu hayal edelim. Patenci kollarını ancak gövdesine kadar çekebilir, orada iş biter. Ama suyun böyle bir derdi yok. Girdap daralıyor, daralıyor; önce parmak kalınlığına iniyor, sonra kıl kadar inceliyor, sonra ondan da ince. Daraldıkça da hızlanıyor. Ve bir an geliyor ki hızın bir sınırı kalmıyor.

Matematikçiler buna tekillik¹⁶ diyor. Bu kelime size kara deliklerden¹⁷ tanıdık gelebilir; kara deliğin merkezindeki noktaya da aynı ad veriliyor. İkisinde de olan aynı şey: denklem sonsuz bir sonuç veriyor ve tam orada çöküyor. Gerçek suda sonsuz hız olamaz tabii; yani denklem artık suyun ne yaptığını anlatamıyor.

Neyse ki suyun bir de freni var. Bakın, kaşığı çektim, girdap yavaş yavaş sönüyor. Çünkü suyun bir yapışkanlığı var, kendi kendine sürtünüyor. Balı karıştırırken¹⁸ girdap göremezsiniz ya, kaşığı çektiğiniz an her şey durur; işte o fren.

Ve 1 milyon dolarlık soru tam olarak bu: bu fren her zaman tutar mı, yoksa bir gün tutmaz da sakin başlayan bir akış o tekilliğe varır mı? Kaşığı buraya bırakıyorum, birazdan lazım olacak.

Peki OpenAI'ın cevabı ne? Tutmayabilir. Şuna bakın. Bu, OpenAI'ın yayınladığı görsel; buldukları girdap bu. Ortadaki turuncu kısım hızlı dönüyor, dıştaki maviler yavaş. Çizgileri takip edin: girdap içeri doğru sarmal çizerek daralıyor, bir yandan da boyuna uzuyor. OpenAI'ın kendi tarifiyle: spagetti gibi. Kara delikler de içine düşeni böyle spagettiye çevirir. Bu kez spagetti olan suyun kendisi.

Yani fren her zaman tutmuyor, su o tekilliğe varabiliyor. OpenAI bunu bir ispatla¹⁹ gösteriyor.

İyi de bu benim ne işime yarayacak? Uçaklar daha mı iyi uçacak²⁰? Değil. Burada illa pratik bir sonuç aramamıza gerek yok. Bu, matematiğin temeli. Ama bu cevabın küçük bir püf noktası var.

Peki madem ödül istemiyorlar, bu kadar para, bu kadar emek niye? Bu ay yapay zeka haberlerine göz ucuyla bile baktıysanız cevabı biliyorsunuz. Bu bir yarış. Her hafta yeni bir model, her modelle yeni bir başarı tablosu. Üstelik OpenAI de²¹, rakibi Anthropic de²² halka arza hazırlanıyor. Böyle bir yarışta 1 milyon dolar ödül değil, bahşiş. Asıl ödül manşet: ilk biz yaptık.

Ve bu manşeti ateşleyen şey bir söylenti²³. 1 Eylül'de OpenAI'a bir haber ulaşıyor: 2 Milenyum problemi çözülmüş. Kim çözmüş? Söylentiye göre rakipleri Anthropic. OpenAI kendi duyurusunda²⁴ bu söylentinin onlara "ilham verdiğini" yazıyor. İlham.

Ve işte 10 bin ajanlık o orduyu daha o gün kurup çalıştırmaya başlıyorlar. Fields madalyalı bir matematikçi olan biteni²⁵ şöyle anlatıyor.

“1 trilyon dolarlık şirketin alana bakıp şunu sorduğu hissine kapıldık: en göz önündeki, insanların çözmeye en çok yaklaştığı problem hangisi?”
Martin Hairer²⁶, Fields madalyalı matematikçi (Tom Rocks Maths, 20 Eylül 2026)

Sonra da üstüne tonlarca hesaplama gücü yığmak. Söylentinin arkasında aslında bir şirket değil, 2 matematikçi var: New York Üniversitesi'nden Tristan Buckmaster²⁷ ve Anthropic'te çalışan Levent Alpöge²⁸. Neredeyse 1 yıldır, kendi başlarına bu problemin peşindeler; taslaklarını da yapay zeka araçlarına yazarak²⁹. Bunlardan biri de OpenAI'ın Codex'i.

OpenAI ilk açıklamasında³⁰ kullanıcı verilerinin modellerini geliştirmiş olma ihtimalini düşük buldu, ama dışlayamadı. 2 gün sonra duyurusunu güncelledi³¹: inceledik, Buckmaster'ın son 2 ayda Codex'e yazdıkları modeli hiçbir şekilde etkilemiş olamaz, diyor. Yapay zekaya anlattıklarımızın nereye gittiği sorusu yine karşımızda; bu kez anlatılan, bir matematikçinin 1 yıllık emeği.

"Eyvah, 10 bin yapay zeka bir araya gelince en akıllımızı bile geçiyor!" diye korktuk mu? Evet, korktuk tabii. Ama ben sonra şunu merak ettim: yaklaşık 90 yıldır açık duran bir soru nasıl oluyor da 88 saatte cevaplanıyor? Kısa cevap: sıfırdan başlamadılar. Ama önce şuna bakalım: bu soru neden 90 yıl açık kaldı? Çünkü bu sorunun aslında 2 yarısı var. Bir yarısında kaşık yok: çayı karıştırıp kaşığı çekiyorsunuz ve soruyorsunuz, fren tutar mı? Öbür yarısında kaşığa izin var: kaşık hiç çekilmiyor, karıştırmaya devam ediyor.

Denklemi yaklaşık 200 yıl önce Navier ve Stokes³² yazdı. Soruyu 1934'te Leray³³ sordu; sonra Ladyzhenskaya³⁴ ve daha nice büyük matematikçi kafa yordu.

Ve neredeyse hepsi masanın bu yarısına baktı, kaşıksız bardağa. Işığın düştüğü yer orası. Tanıdık geldi mi? Fıkradaki Hoca da öyle yapmıştı. Ama bu hikayenin bir hocası daha var ve o tam tersini yapıyor.

Madrid'de bir matematik profesörü: Diego Córdoba³⁵. Yanında da eski doktora öğrencisi Luis Martínez-Zoroa. Bu ikisi öbür bardağa bakıyor: kaşıklı olana. Ya kaşık hiç çekilmezse, ama çok akıllıca karıştırmaya devam ederse?

Ödülün resmi metni buna izin veriyor, çayın dışarıdan karıştırılmasına. Ama uzmanlar bu parçayı o kadar önemsiz sayıyor ki çoğu zaman yazmaya bile gerek görmüyor³⁶. Fikirleri şu: tek başına zararsız küçük dalgalar, sonsuz sayıda, birbirinin üstüne biniyor ve kaşığın da yardımıyla bir çağlayan gibi akışı tekilliğe sürüklüyor.

İspanyol televizyonu öğrenciye sormuş: bu problemi siz çözebilir miydiniz?

“Çözüp çözemeyeceğimizi asla bilemeyeceğiz; çözmüş olsaydık da bu yıllar meselesi olurdu. 7 yıldır bu problemler üzerinde çalışıyoruz ve planımız, ne kadar sürerse sürsün, devam etmekti.”
Luis Martínez-Zoroa³⁷ (RTVE, 12 Eylül 2026)

7 yıl boyunca kâğıtla kalemle çalışmışlar. Hocanın bu konuda çok sevdiğim bir cümlesi var. Ben yapay zeka kullanmıyorum diyor, Luis var.

Buckmaster ile Alpöge işte bu yarıya yapay zeka araçlarıyla girdi. Söylenti OpenAI'a ulaşınca ajanlar iki yarıya birden saldırdı. Cevabı bulan 10 bin fener bu yarıdaydı ve 5 Eylül Cumartesi cevap tam buradan, kaşıklı bardaktan çıktı. 88 saatin sırrı da bu: burada çoktan bir mum yanıyordu. Buckmaster ile Alpöge de bu mumun ışığında bir sonuca varmıştı³⁸, ama denklemin frensiz bir akrabası için. Sonuçlarını³⁹ OpenAI'ın duyurusundan 12 saat önce yayınladılar, OpenAI de önceliklerini tanıdığını söyledi.

Size hatırlatacağım demiştim: Perelman'ın gerekçesi. Perelman 1 milyon doları, yolu açanın payı kendisininkinden az değil diye reddetti. OpenAI'ın ilk yayınladığı ispatta⁴⁰ ise yolu açan Córdoba ile Martínez-Zoroa'nın adı bile yoktu. Buckmaster bunu eleştirdi, atıflar yeni sürümde eklendi. Martínez-Zoroa da Buckmaster'a teşekkür etti: fikirlerin kendi gruplarından geldiğini açıkça söylediği için.

Peki çözdüler mi, çözmediler mi? Bu alanın uzmanlarından biri birkaç gün sonra Harvard'da bir konuşma⁴¹ yaptı ve ilk sorusu tam buydu.

“OpenAI'ın Navier-Stokes sonucu doğru mu? Bence doğru, ya da en azından yüksek olasılıkla... Peki ispat, yazılmış hâli, kolay okunuyor mu? Hayatta olmaz.”
Javier Gómez-Serrano, Brown Üniversitesi (Harvard CMSA, 11 Eylül 2026)

Hayatta olmaz. 166 sayfa ve her adımını bir bilgisayar programı denetlemiş; ama doğru soruya cevap verip vermediğine hâlâ insanlar bakıyor. Ve bakınca şunu görüyorlar. Bu girdap kendi kendine oluşmuyor, kaşık hiç durmuyor.

"E karıştırmaya devam edersen tabii hızlanır, bunun nesi zor?" dediniz mi? Ben dedim. Ama kural öyle değil. Kaşığı istediğiniz gibi sallayamazsınız; hareketi baştan sona yumuşak ve pürüzsüz olmak zorunda. Kaşık hiçbir an kontrolden çıkmıyor. Çıkan su. Yalnız bunun için kaşığın öyle ince hesaplanmış bir dans yapması gerekiyor ki gerçek hayatta hiçbir çay böyle karıştırılmıyor.

Hile mi yani? Yolu açan Madrid'deki hoca öyle düşünmüyor⁴². Bildiğimiz bütün akışkanlar bir dış kuvvetin etkisinde diyor. Doğru da. Bu çayı dünya çekiyor, denizi rüzgâr karıştırıyor, damarlarınızdaki kanı kalbiniz itiyor.

Ama pek çok matematikçinin kafasındaki soru kaşıksızdı: su hiçbir yardım almadan, kendi kendine o tekilliğe varır mı? Chicago'dan bir matematikçi bunu tek cümleyle özetliyor. 1 milyon dolarlık soru kapandı, ama denklemin asıl sorusu hâlâ açık diyor. Ödülü koyan enstitü⁴³ de temkinli; "görünüşe göre çözüldü" diyor ve acele etmeyeceğini ekliyor. Geçen hafta 3 matematikçi⁴⁴ de bu yapıda kaşık çekildiği an tekilliğin ortadan kalktığını gösterdi.

Yani çözdüler mi? Ödülün metnindeki soruyu cevapladılar. Ama kaşık hiç olmadan su kendi kendine oraya varabilir mi? Bunu hâlâ kimse bilmiyor.

Buraya kadar belki siz de benim gibi biraz rahatladınız: demek ki nereye bakılacağını hâlâ insan buluyor, yapay zeka da gidip orayı kazıyor. Ben de öyle düşünüyordum. Ta ki Mayıs ayında olanları okuyana kadar.

Aynı masayı bir kez daha kuralım, tek bir farkla: bu sefer karanlık yarıda mum yok. Masada bu kez 80 yıllık bir soru var. Sahibi Paul Erdős⁴⁵, tarihte en çok makale yazan matematikçi. Öyle sorular sorardı ki bir çocuğa anlatırsınız, en iyi matematikçiler ömrünü verir.

Masaya 9 taş koyalım. Kaç çift taşın arasını tam 1 kibrit boyu yapabilirsiniz? Sıraya dizersek 8 çift. Kare yaparsak 12. Peki 1 milyon taşınız olsa, en çok çifti hangi dizilim verir?

Erdős bu soruyu 1946'da sordu⁴⁶. Onun bulduğu en iyi dizilim bir ızgaraydı ve yıllar geçtikçe şuna inandı: kimse bundan çok daha iyisini bulamaz. Üstüne bir de ödül koydu⁴⁷. 1 milyon dolar değil tabii: 500 dolar. Taş dizmekten ibaret bir soru, değil mi? Ama 80 yıl boyunca kimse ne Erdős'ün haklı olduğunu ispatlayabildi, ne de haksız olduğunu.

Yapay zeka şirketleri bir süredir modellerini Erdős'ün sorularıyla sınıyor. Geçen yıl OpenAI'dan bir yönetici, modelin 10 Erdős sorusunu çözdüğünü⁴⁸ duyurdu; sonra bu soruların çoktan çözülmüş olduğu, modelin yalnız gözden kaçmış makaleleri bulduğu ortaya çıktı ve paylaşım silindi. Fıkranın diliyle: model yüzüğü bulmamış, kayıp eşya bürosundan almıştı.

Mayıs'ta ise başka bir şey oluyor. OpenAI yeni bir modelini bu sorunun karşısına koyuyor. Bu kez ordu yok, tek bir model. Ve ona hangi yöne bakacağını söylemiyorlar⁴⁹: ya Erdős'ün haklı olduğunu ispatla, ya haksız olduğunu. 80 yıldır herkes aydınlık yarıda, Erdős'ün tahminini ispatlamaya uğraşıyor.

Model ne yapıyor? Düşüncelerinin büyük kısmını karanlık yarıya harcıyor: tahmini çürütecek bir karşı örnek arıyor. Bunun için tek bir örnek yeter, Erdős'ün ızgarasından daha iyi bir dizilim. Ve buluyor⁵⁰. Hem de geometriden çok uzak bir odadan, sayılar kuramından aldığı fikirlerle. Yalnız o dizilimi size taşlarla gösteremem; ızgarayı ancak akıl almaz sayıda noktada⁵¹ geçiyor. Bizim masaya o kadar taş sığmaz.

Sonucu ilk duyan matematikçilerden biri Fields madalyalı Timothy Gowers. Önce yanlış anlıyor, modelin Erdős'ün haklı olduğunu ispatladığını sanıyor. O akşamı dünya görüşünü yeniden ayarlayarak geçirdiğini⁵² anlatıyor: yapay zeka böyle bir ispat bulabiliyorsa, matematikçiler için her şey yakında bitecek. Ertesi sabah öğreniyor ki model ispatlamamış, çürütmüş. Ve rahatlıyor, çünkü çürütmek ona daha kolay bir iş gibi geliyor.

Ama aynı yazıda⁵³ bir itiraf da var. Bu soruyu ben de düşünmüştüm, diyor, ama çürütmeye çalışmak hiç aklıma gelmedi. Yani 80 yıllık sorunun en değerli ipucu bir yöndü: öbür tarafa bak. Peki neden 80 yıl boyunca kimse oraya bakmadı? Harvard'dan bir matematikçi bunu bir podcast'te kendisi soruyor.

“Kim Erdős'ten daha iyisini yapabileceğini düşünecek cüreti gösterirdi ki?”
Melanie Matchett Wood⁵⁴, Harvard (Academia on the Line)

Kim gösterirdi? Demek ki sokak lambası her zaman tembellik değil; bazen saygı, bazen de herkesin inandığı şeye inanmak.

Aynı matematikçi bir de şunu yazıyor⁵⁵: o uzmanlar bir ay önce toplanıp karşı örnek arasaydı bulurlardı; ama ortada bu sonuç olmasaydı kimsenin aramak için bir sebebi yoktu. Yani bu kez mumu yakan model. O yöne bakmayı düşünmüş bir başka matematikçi, yolu "çok korkutucu" diye anlatıyor. Model korkmuyor. Erdős'ten de çekinmiyor. Modeli çalıştıran araştırmacı, en önemli insan katkısının ne olduğunu kendisi söylüyor.

“OpenAI'ın birim mesafe çözümüne en önemli insan katkısı aslında Paul Erdős; ifadesi sade, çözümü çok derin bu güzel soruyu soran o.”
Lijie Chen⁵⁶, OpenAI (Berkeley RDI)

Erdős 1996'da öldü bu arada. En önemli insan katkısı, 80 yıl önce sorulmuş bir soru. Bunu aklınızda tutun.

Amerika'yı kim keşfetti? Okulda hepimize Kolomb dediler. Kolomb 1492'de oraya varıyor, doğru; ama ölene kadar vardığı yerin Asya olduğunu savunuyor. 15 yıl sonra bir haritacı yeni topraklara ad ararken oraya varan adamı değil, orasının Asya olmadığını, yeni bir dünya olduğunu yazan adamı seçiyor: Amerigo Vespucci. Keşif oraya varmak mı, yoksa neresi olduğunu anlamak mı?

Bir de şu tesadüfe bakın. 1492'de yol İspanya'dan açıldı ve kıtanın adı, vardığı yeri anlayana gitti. 2026'da yol yine İspanya'dan, Madrid'den açıldı; bu sefer manşet en hızlı varana gitti.

Manşet demişken, bu haber Türkiye'de bir haber kanalında şu başlıkla verildi: OpenAI 90 yıllık matematik problemini çözdü, Türk araştırmacının ismini silmeye çalıştılar. Levent Alpöge gerçekten hem Amerikan hem Türk vatandaşı⁵⁷.

Ama o başlıktaki 2 ifadeyi bu videoda bilerek kullanmadım. Çözdü demedim, çünkü ödülü veren enstitü henüz karar vermedi. İsmini silmeye çalıştılar demedim, çünkü taraflar yaşananları birbirinden farklı anlatıyor. Bu kadar sıcak bir haberde en önemli iş bazen hangi kelimeyi kullanmayacağına karar vermek.

Peki bu yarışta bize ne kaldı? Bunu OpenAI'ın kendi araştırmacılarından biri geçen hafta bir podcast'te söylüyor.

“Bunların matematikçilerin yerini aldığı anlatısı yanlış bir çıkarım... Yeni problemler ortaya koymakta pek iyi değiller.”
Noam Brown, OpenAI (Dwarkesh Podcast, 17 Eylül 2026)

Yeni problem ortaya koymakta iyi değiller. Soruyu hâlâ biz soruyoruz. Benim Matematiğin Mozart'ı dediğim Terence Tao da bu ayın başında yapay zeka şirketlerine bir öneri yazdı: çözümü ilk duyuran olmak için değil, yeni bir içgörüyü ilk duyuran olmak için yarışın diyor.

Bunu ben şöyle anlıyorum: sorusu belli, cevabı kontrol edilebilir işi yapay zekaya verin, nereye bakılacağına siz karar verin. Bu hepimiz için geçerli. Yapay zeka artık bizden hızlı arıyor. Ama neyi aradığımızı ona hâlâ biz söylüyoruz.

Fenere dönelim. Kaşık hiç olmadan su kendi kendine o tekilliğe varır mı? Bu soruya kim cevap verecek? Belki yine bir model, belki kâğıt kalemle çalışan başka bir öğrenci. Madrid'deki öğrenci, 7 yıldır uğraştığı soruya 88 saatte cevap verildiğini izledi. Aynı röportajda işinin bundan sonra nasıl değişeceğini de anlatıyor.

“İşin en sevdiğim kısmı kâğıt kalem olmaya devam edecek, ama belli ki uyum sağlamak gerekecek.”
Luis Martínez-Zoroa (RTVE, 12 Eylül 2026)

Bence de. Videonun başında cevabı bu bardakta arayacağız demiştim. Madrid'deki hoca ne diyordu? Bildiğimiz bütün akışkanlar bir dış kuvvetin etkisinde. Hiçbir su kendi kendine dönmüyor, birileri karıştırıyor. Bu hikayede de öyleydi. 10 bin ajanı bir söylenti karıştırdı. Modeli, Erdős'ün 80 yıl önce sorduğu bir soru. Perelman'ı bile, Hamilton'un açtığı yol.

Yapay zeka bu bardaktaki su gibi. Bizden hızlı dönüyor, bizim hiç bakmadığımız yerlere varıyor. Ama kaşık hâlâ bizim elimizde. Yapay zeka bugün Kolomb: gemisi bizden hızlı, ama onu yola çıkaran da, vardığı yere ad koyan da hâlâ biziz. Peki kaşığı bırakırsak ne olur? Su kendi kendine oraya varır mı? Matematikçiler bunu bilmiyor. Ben de bilmiyorum.

Bu arada yüzük buradaymış. Hep buradaymış, video boyunca. Fıkradaki komşuyu hatırlıyor musunuz? Hoca'ya tek bir soru sormuştu: "E nerede düşürdün?" Yüzüğü bulduran fener değildi. O soruydu.

Ama bu fıkrada kimsenin sormadığı bir soru daha var: Hoca aramaya neden çıktı? Çünkü parmağında bir şeyin eksik olduğunu fark etti. Her keşif oradan başlıyor.

Yapay zeka artık ışığı bizden iyi taşıyor; neyi kaybettiğimizi söylediğimiz an, bizden hızlı bulacak. Ama kendi kaybettiği bir yüzük yok. Mevlana⁵⁸ "su arama, susuzluk edin" der. Su artık bol. Peki biz susamayı unutur muyuz?