Kategoriler
Bilim

Penguenler de insanlar gibi konuşuyor!

“Ben büyük bir şeyim. Bu yer benim. Bütün her yer. Adam yok. Ama kadın olur.”

Bu sözler bir penguene ait. Bir Afrika penguenine. Kelimesi kelimesine tercümesi bu değil, ama yaklaşık bu anlama geliyor. Neden bu kelimeleri seçtiğime az sonra geleceğim. Önce sizi yuvasının önünde konuşan bu erkek penguenle bir tanıştırayım

Çıkardığı sesleri eşek anırmasına benzettiğinizi biliyorum. Aslına bakarsanız bu bir şarkı.  Bilim insanları bu davranış şekline “kendinden geçmiş bir şekilde gösteriş için söylenen şarkı” (Ecstatic display song) adını veriyor. Üreme mevsiminde erkekler yuvalarının önünde kendi büyüklüklerini ve sahip oldukları alanları ilan edip diğer erkekleri o bölgeden uzak tutmak ve dişileri de cezbetmek için böyle bir şarkı söylüyorlar.  DEVAMI ▷

Kategoriler
Bilim Tasarım

Şehirler ve Canlı Ağlar

Geçenlerde YouTube’da dünya kentlerinin nüfusunun nasıl arttığıyla ilgili bir video izledim. 1500’lü yıllardan başlayarak günümüze kadar geliyor. 16. Yüzyılda dünyanın en büyük kentleri arasında Edirne ve İstanbul var. İstanbul 1600’lerin başında birinci sıraya yerleşiyor ve 17. yy boyunca dünyanın en kalabalık kenti olarak kalmaya devam ediyor. Tabi o zamanlar 700.000 kişilik bir nüfusla bile dünya birincisi olunabiliyor. 2020’lerde artık 25-30 milyonluk mega kentler var. Bu büyüme sadece nüfus artışıyla ilgili değil kentleşmeyle ilgili bir gerçeği de gözler önüne seriyor. İnsanlar artık kırsal alanlarda değil kentlerde yaşamak istiyor. Kentler de insanlar gibi büyüyor. DEVAMI ▷

Kategoriler
Uzay

Güneşi hiç bu kadar yakından görmedik! En yüksek çözünürlüklü fotoğrafı çekildi

Her gün gördüğümüz halde çıplak gözle doğrudan bakamadığımız şey nedir? Güneş. Neden ona doğrudan bakamıyoruz? Çünkü çok güçlü bir ışığı var. Her saniye 400 milyar tane 1 megatonluk nükleer bombanın patladığını düşünün. Dünyadaki tüm nükleer bombaların milyon katı… Her saniye… Onu gözlemleyebilmek için özel filtreler ve yansıtıcılar kullanmak gerekiyor.  Ya da özel güneş teleskopları…

Geçtiğimiz ay 10 yıldır yapımı süren böyle bir teleskop faaliyete geçti ve bu dünyanın en büyük güneş teleskobu çektiği ilk görüntüleri iki gün önce yayınladı.  DEVAMI ▷

Kategoriler
Çevre

Avustralya neden yanıyor?

Avustralya yanıyor. Yangınlar bölge bölge, aylardır devam ediyor. 

Avustralya merkezli bir haber ajansı şu haberi 26 Haziran 2019’da geçti. Avustralya’da yangın sezonunun beklenenden daha önce başladığını yazıyor haberde. Ayrıntılarını incelediğimizde bilim insanlarının 2008 yılından beri kuraklığın giderek arttığını ve yağışların azaldığını, dolayısıyla bu yılki yangınların her zamankinden daha şiddetli geçebileceğini söylediklerini görüyoruz DEVAMI ▷

Kategoriler
Bilim Eğitim

Coronavirüs Salgını

25 Ocak, ay takvimine göre Çin’in yeni yılının ilk günüydü.  2020 fare yılı dün resmen başladı. Normalde Çin’de ve Çinli nüfusunun olduğu ülkelerde büyük bir coşkuyla kutlamalar yapılıyor bu tarihte. Hatta yeni yıl kutlamaları için yola çıkan yüz milyonlarca kişi nedeniyle gezegenimizdeki en büyük insan göçü her yıl tam bugünlerde yaşanıyor. Bu yıl hariç. Çünkü Çin’deki 12 kent karantinaya alınmış durumda. 

Güneş takvimine göre geçen yılın son günlerinde tespit edilen bir virüs insanlar arasında yayılmaya başladı. Yeni bir coronavirüs türü olduğu için teknik olarak 2019-nCoV adı verilmiş ama ilk kez Wuhan kentinde görüldüğü için Wuhan coronavirüsü de deniliyor. 11 milyon insanın yaşadığı bu kentin sokakları şu sıralar bomboş. İnsanların sadece hastanelere gitmesine izin veriliyor. Var olanlar yeterli olmadığı için büyük bir hızla yeni bir hastane yapılmaya başlandı. 1000 yatak kapasiteli bu hastanenin 6 gün içerisinde tamamlanması bekleniyor. Çevredeki diğer kentlerle birlikte 35 milyon kişinin ulaşımı kısıtlanmış durumda. Uçak ve tren seferleri iptal edildi. Çünkü salgınlar en hızlı bu şekilde yayılıyor.  DEVAMI ▷

Kategoriler
Eğitim

7 Adımda Depreme Hazır Olmak

Deprem Öncesi, Deprem Sırası ve Deprem Sonrasında alabileceğimiz önlemlerle ona hazırlanabiliriz. 

  1. Öncelikle yaşadığımız mekanları güvenli hale getirmemiz gerekiyor. Dolaplar ve devrilebilecek benzeri eşyalar, soba ve diğer ısıtıcılar sağlam malzemelerle duvara veya yere sabitlenmeli.
  2. İkinci olarak bir acil durum planı yapmalıyız. Evde, iş yerinde, apartmanda, okulda herkesin katılımıyla bir hazırlık planı yapılmalı ve acil bir durumda nasıl iletişim kurulacağı kararlaştırılmalı.
  3. Bir deprem kiti hazırlamalıyız. Evde, iş yerinde ve araçta bulundurulmak üzere, içerisinde 3 günlük yiyecek, su ve ilacın yanı sıra telefon şarj aleti, el feneri ve radyo gibi araçların bulunduğu birer deprem kiti hazırlanmalı.
  4. Depremin yıkıcı etkilerine karşı finansal tedbirler almalıyız. Kimlik kartları, tapu, sigorta belgeleri, diplomalar, pasaport, banka cüzdanı vb. önemli evrakların kopyaları hazırlanmalı, binaların dayanıklılıkları artırılarak deprem sigortası yaptırılmalı.
  5. Paniğe kapılmayın ve şu üç kelimeyi unutmayın: ÇÖK-KAPAN-TUTUN! Deprem sırasında masa altlarında veya yanında; koridorda da duvarın yanında hayat üçgeni oluşturacak şekilde ÇÖK-KAPAN-TUTUN hareketi ile baş ve boyun bölgesi korunmalı. Eğer bir bina içindeyseniz güvenli bir yer bulup, diz üstü ÇÖKün, başınızı ve ensenizi koruyacak şekilde KAPANın ve düşmemek için sabit bir yere TUTUNun. Eğer açık bir alandaysanız enerji hatları ve direklerinden, ağaçlardan, diğer binalardan ve duvar diplerinden uzaklaşın. Eğer araç içindeyseniz karayolunda seyir halindeyken güvenli bir şekilde yolu kapatmadan sağa yanaşıp durun. Yıkıntı altında mahsur kaldıysanız enerjinizi kontrollü kullanın. Bağırmak yerine arama kurtarma ekiplerine varlığınızı duyurmaya çalışın. Örneğin kaşık gibi sert bir cisimle belli aralıklarla su, kalorifer tesisatlarına 4 kez vurabilirsiniz.
  6. Deprem sonrasında güvenliği arttırmalıyız. Kendi emniyetimiz sağlandıktan sonra çevredekilere yardım edilmeli, dökülen tehlikeli maddeler temizlenmeli ve artçı sarsıntılar geçene kadar hasarlı binalara girilmemeli.
  7. Yaraları sarmak için afetzedelere maddi manevi destek olarak tekrar normal hayata dönüşleri kolaylaştırılmalı, hasar gören binalar tamir edilmeli ve yaşlılar, bebekler, hamileler, engelliler gibi özel ilgiye ihtiyacı olan afetzedelere yardımcı olunmalı.

Depreme hazır olmak için onun öncesinde, deprem sırasında ve sonrasında alınabilecek bu 7 önlem her fırsatta tekrar edilmeli, bazı adımlar 6 ayda bir kontrol edilmeli, ÇÖK-KAPAN-TUTUN tekniği bir refleks haline getirilmelidir.

Depremin ne zaman olacağını bilemeyiz ama ona nasıl hazırlanacağımızı öğrenebiliriz.

Kaynaklar:

https://www.afad.gov.tr/deprem-oncesi-ani-ve-sonrasi-alabileceginiz-onlemleri-biliyor-musunuz DEVAMI ▷