Barış Özcan

Mars, binlerce yıldır insanların ilgisini çeken bir gezegen. İlk kez 4000 yıl önce kayda geçirilen bu gezegeni 17. Yüzyılda teleskopun icadından sonra çok daha yakından incelemeye başladık. 1877’de Mars’ın ilk haritasını 22 cm’lik bir teleskop kullanarak İtalyan astronom Giovanni Schiaparelli yaptı. Bu haritanın en önemli özelliği içinde kanalların olmasıdır. Uzaylı deyince aklımıza ilk kez Marslıların gelmesinin sebeplerinden biri de budur. Uzunca bir süre bu kanalların orada yaşayan gelişmiş bir medeniyet tarafından yapıldığı düşünüldü. 15 yıl kadar sonra Percival Lowell tarafından daha detaylı bir haritalama çalışması yapıldı. 1930’da Eugène M. Antoniadi daha da detaylı bir Mars haritası yayınladı. İşte bu haritadan sonra Mars’taki kanalların optik bir yanılgı olduğu ortaya çıktı. DEVAMI ▷

Bundan 50 yıl önce 31 Ocak 1968’de Türkiye’de ilk televizyon anonsu yapıldı. Ve bundan 5 gün önce Çin’in TRT’sinden şu televizyon anonsu yapıldı. Kısaca yeni işe başladığını ve yılmadan, yorgunluk nedir bilmeden çalışacağını söylüyor. Çok güzel. Biz de kendisine yayın hayatında başarılar diliyoruz. Gerçi TRT’nin o ilk anonsunu yapan Nuran Devres Hanım da yılmadan, yorgunluk nedir demeden dizi senaryoları, romanlar yazmaya devam ediyor ama aradan geçen yarım asır ister istemez insanları değiştiriyor. İşte Çin’li sunucunun en büyük farkı bu. O değişmeyecek. Yaşlanmayacak. Ölmeyecek. Çünkü o insan değil. Dünyanın ilk yapay zeka sunucusu. DEVAMI ▷

Yaklaşık iki hafta sonra bilim tarihinin en önemli kilometre taşlarından birine tanık olacağız. Bir oylama yapılacak. Bilimde kullanılan tüm ölçü birimlerinin atası sayılan 7 temel ölçü biriminin 4’ünün tanımı değişecek.

Bununla ilgili ayrıntıları vermeden önce size bir sorum var. Hiç düşündünüz mü “kilogram” dediğimiz şey nereden çıkmış? Kütlenin temel birimi olan bu kelimeyi günlük hayatımızda sıkça kullanıyoruz sonuçta. Özellikle kilo vermeye çalışanlar inceden inceye hesaplar yapıyor bu konuda 🙂 Peki basküle çıkınca yazan o şey ne kadar doğru acaba? Şimdilerde hemen her şey dijital olarak ölçülüyor ama eskiden terazi kullanılırdı. Mesela Amasya’da pazarda alışveriş yaparken satıcı terazinin bir kefesine misket elmalarını diğerine de ağırlıkları koyardı. Peki oradaki 1 kilogramın 1 kilogram olduğunu nereden biliyoruz? Bunlar kime göre, neye göre hesaplanıyor, üretiliyor, kullanılıyor? DEVAMI ▷